Nevşehir Gülşehir Açık Saray Örenyeriziyaret rehberi.

Kapadokya bölgesinin pek bilinmeyen gezi programlarına eklenmeyen çok güzel bir ören yeri. Gülşehir çıkışında yer alan Açık Saray Nevşehir’e de oldukça yakın. O nedenle Kapadokya gezi programlarına mutlaka eklenmeli. Açık Saray 10. ve 11. Yüzyıl Bizans yerleşkesi. Bizans ordusunun bir süre konakladığın bölgede askerler için yerleşim alanları, manastırlar ve kiliseler yapılmış. Hıristiyanlar sonraki yıllarda da burayı dini merkez olarak kullanmışlar. Oldukça geniş bir alana yayılan Ören yerinde çok sayıda kilise görülebiliyor. Bölge alanlara bölünerek gezi rotası oluşturulmuş. Biraz uzak gibi görünse de alan 9 a kadar yürürseniz ülkemizdeki en güzel mantar kayası peri bacası oluşumunu görebiliyorsunuz. Açık Saray pek kalabalık olmayan bir lokasyon. Müze kartla geziliyor. Özel araçla gelirseniz 40 Tl ücret ödüyorsunuz müzeyi ücretsiz geziyorsunuz. Gişede bulunan görevli de çok ilgili gerekli bilgilendirmeyi yapıyor. Yaklaşık iki km ilk rota var ve iki saatinizi ayırmalısınız. Kesinlikle ziyaret edilmeli ve daha çok tanıtılmalı.

Çok güzel bir yer fakat maalesef biraz turizm bölgesi dışında kalmış bir bölgede. İçeriyle Ramazan bey ilgileniyor ve oldukça bilgili ve tatlı birisi. İçeride Türkiye'deki mantarkayanın tek örneği ve eski kiliseler bulunuyor. Sadece daha fazla bilgilendirme ve yönlendirme olmalı içeride kaybolmak çok kolay çünkü. Yolunuz düştüyse veya gidecekseniz gitmenizi kesinlikle öneririm ama Kapadokya tatilinde vaktiniz kısıtlı ise es geçseniz de olur gezmesi uzun süren bir yer çünkü burası.

Ziyaret Saatleri 08.00-17.00 Otopark ücret otomobil 40 tl (2025) Bu yörede bulunan mantar şeklindeki peribacası nadirdir ve Kapadokya'da sadece bu ören yerinde görülmektedir. 10-11 yüzyılda yapıldığı tahmin edilmektedir. Bu dönemde tüf kayalar içine oyularak, ortasından bir dere ile ayrılan iki ayrı mekân yapılmıştır. Yol kenarındaki birinci mekânda daha çok hayvan ahırları yapılmış olup, dinsel mekânlara pek rastlanmamıştır. Burasının 964/65 yıllarında bölgede konaklayan Doğu Roma İmparatoru Nikephoros Phokas'in ordusu tarafından kullanıldığı tahmin edilmektedir. Çok sayıda hayvan ve insanı barındırabilecek bir mekân olması nedeniyle, burasının daha sonra çeşitli amaçlarla kullanıldığını ve bir ticaret bölgesi haline geldiğini iddia eden bilim adamları vardır. Derenin karşı tarafında yapılan ikinci mekânın çok katlı bir yerleşim alanı olarak yapıldığı ve kaya içerisine oyulan kiliselere bakılarak önemli bir piskoposluk merkezi olduğu düşünülmektedir. Dönemin din adamları önce burada konaklayarak Avrupa ve Asya'ya seyahatlerine devam etmişlerdir. Roma Dönemine ait kaya mezarları da bulunmuştur. Yeraltı şehirlerinin en eski katları genelde giriş katları olup, daha ziyade ahır olarak kullanılmıştır. Bunun nedeni de hayvanları daha aşağı katlara indirmenin zorluğundandır. Gerek kışın gerekse yazın ılık olan yeraltı şehirlerinde şırahaneler ve mutfaklar genelde üst kattadır. Yöreden elde edilen üzümlerin işlenerek şarap haline getirildiği şırahaneler, üzümlerin kolay taşınabilmesi için daha çok üst katlara inşa edilmişlerdir. Katlar arasında mekânları birbirinden ayıran, savunma amaçlı sürgü taşları bulunmaktadır. Bu taşların dışarıdan açılması asla mümkün olmayıp sadece içeriden açılabilmektedirler. Ağırlıkları 200-500 kg’dır. Ortalarında yer alan delik kapıyı açıp kapamaya yaradığı gibi, arkadan gelecek düşmanı görmeye de yaramaktadır. Yani modern zamandaki kapı delikleri gibidir. Katlar arasında odaların tavan ve taban kısımlarında iletişim maksadıyla yapılmış, çapı 5-10 cm. yi geçmeyen haberleşme delikleri bulunmaktadır. Bu delikler sayesinde yeraltı şehri halkı uzun yorucu tünellerden geçmek zorunda kalmamakta, olağanüstü zamanlarda ise kolay ve çabuk bir şekilde savunma tedbirlerini alabilmektedir. Tuvalet konusu henüz tam olarak aydınlığa kavuşmamıştır. Sadece Tatlarin ve Güzelyurt (Gelveri) yeraltı şehirlerinde tuvalet bulunmuştur. Çok sayıda atın varlığını gösteren büyük ahırlar Kapadokya'ya atfedilen "Güzel Atlar Ülkesi" ünvanı ile özdeşleşmiştir.

Zaman içinde korunaksızlığından yitip gitmesinden korktuğum doğa ile iç içe bir yer. Kesinlikle hakettiği değeri görmüyor. Dilerim yapılan ıslah çalışmaları yıllar sonra keşke dedirtmez. Gözardı edilmişliği ve saklı kalması her gidişimde biraz üzüyor biraz da mutlu ediyor. Turizm açısından kesinlikle potansiyeli çok daha yüksek. Zarar görmeden veya ziyaretçi akınına uğramadan uzun uzadıya gezin dolaşın. Keşfedilmemiş bir çok yer bulacaksınız. Tavsiyem bahar aylarında gitmeniz olacaktır, ibibik kuşlarını, beyaz örtüden yeni kurtulmuş yeşilliği ve tabi ki tarihi mistizmi iliklerinize kadar hissedeceksiniz, kamp sandalyenizi alın ve biraz zaman verin. Fotoğraf çekme telaşına kapılıp anın tadından mahrum kalmayın. Gidecek olanlara keyifli seyahatler dilerim.