Zigana Hanı, Torul

Zigana Kervansarayı, Trabzon-Gümüşhane hattında, tarihi İpek Yolu güzergahı üzerinde stratejik bir noktada yer almaktadır. Mimari üslubundan XIII. yüzyılda, Anadolu Selçukluları döneminde inşa edildiği anlaşılmakta; ancak bazı kaynaklara göre yapı, Van Beylerbeyi Hüsrev Paşa tarafından yaptırılmış olup Osmanlı dönemine tarihlendirilmektedir.1

Yapı, doğu-batı doğrultusunda 17 × 24 m genişliğinde dikdörtgen bir alana oturmaktadır. Günümüzde hanın girişinin nerede olduğu bilinmemekle birlikte, batı cephesindeki açıklık ve eğim göz önüne alındığında girişin bu cephede yer aldığı kabul edilebilir; yapı üzerinde harap durumu nedeniyle herhangi bir süsleme unsuru tespit edilememektedir.2 Fotoğraflar Prof. Dr. Osman Eravşar’a aittir.

Dikdörtgen planlı yapı, sekiz kalın paye ile üç bölüme ayrılmış olup payeler birbirlerine ve duvarlara yuvarlak kemerlerle bağlanmış, üzerleri çapraz tonozlarla örtülmüştür. İnşasında antik çağdan kalma Zigane Köprüsü’nün taşlarından yararlanıldığı bilinmektedir.3 Kervansaray, yalnızca bir konaklama mekânı olmakla kalmayıp aynı zamanda askerî bir işlev de üstlenmiştir. Hanın günümüzde yalnızca örtülü bölüm duvarlarının ve avlusunun kalıntıları ayakta kalmıştır.4

Kaynak